Ο εγκέφαλος των καλλιτεχνών είναι διαφορετικός

Περισσότερη φαιά ουσία σε περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη λεπτή κινητικότητα εμφανίζουν οι καλλιτέχνες, σύμφωνα με νέα μελέτη

Ο εγκέφαλος των καλλιτεχνών εμφανίζει δομικές διαφορές σε σύγκριση με εκείνον των… μη καλλιτεχνικών φύσεων, σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύεται στο επιστημονικό έντυπο «NeuroImage». Απεικονίσεις του εγκεφάλου αποκάλυψαν ότι οι καλλιτέχνες εμφανίζουν περισσότερη φαιά ουσία σε περιοχές που σχετίζονται με τη λεπτή κινητικότητα και την οπτική φαντασία.

Το έμφυτο ταλέντο και ο ρόλος του περιβάλλοντος

Τα νέα ευρήματα μαρτυρούν ότι το καλλιτεχνικό ταλέντο είναι έμφυτο. Ωστόσο οι συγγραφείς της μελέτης από το Πανεπιστήμιο KU Leuven στο Βέλγιο σημειώνουν ότι η σκληρή δουλειά παίζει επίσης σημαντικό ρόλο στην απόδοση ενός καλλιτέχνη. Και βέβαια όπως συμβαίνει σε πολλά πεδία της επιστήμης, η ακριβής αλληλεπίδραση φύσης και ανατροφής παραμένει ασαφής.

Όπως ανέφερε η επικεφαλής των ερευνητών Ρεμπέκα Τσάμπερλεν, η ομάδα της θέλησε να ανακαλύψει αν οι καλλιτέχνες βλέπουν τον κόσμο… διαφορετικά. «Οι άνθρωποι που είναι καλύτεροι στη ζωγραφική φαίνεται να έχουν πιο ανεπτυγμένες περιοχές του εγκεφάλου οι οποίες ελέγχουν τη λεπτή κινητικότητα ενώ έχουν και πιο ανεπτυγμένη την αποκαλούμενη διαδικαστική μνήμη η οποία είναι υπεύθυνη για την αποθήκευση και ανάκληση αυτοματοποιημένων διεργασιών» εξήγησε η ειδικός.

Στο πλαίσιο της μικρού εύρους μελέτης τους οι ειδικοί «βούτηξαν» στον εγκέφαλο 21 φοιτητών της Σχολής Καλών Τεχνών και τον συνέκριναν με εκείνον 23 ατόμων που δεν ήταν καλλιτέχνες με χρήση μιας μεθόδου σάρωσης που ονομάζεται μορφομετρία βασισμένη σε ογκοστοιχείο (voxel-based morphometry).

Περισσότερη φαιά ουσία

Οι λεπτομερείς απεικονίσεις του εγκεφάλου αποκάλυψαν ότι η ομάδα των καλλιτεχνών είχε σημαντικά περισσότερη φαιά ουσία σε μια περιοχή του εγκεφάλου που ονομάζεται προσφηνοειδές λοβίο και βρίσκεται στον βρεγματικό λοβό. «Η περιοχή αυτή εμπλέκεται σε διάφορες λειτουργίες αλλά κυρίως σε λειτουργίες που αφορούν τη δημιουργικότητα όπως η οπτική φαντασία – το να είναι το άτομο ικανό να επεξεργάζεται τις εικόνες που βλέπει στον εγκέφαλό του, να τις συνδυάζει, να τις αλλάζει να τις αποδομεί» σημείωσε η δρ Τσάμπερλεν στο πρόγραμμα Inside Science του ΒΒC.

Οι συμμετέχοντες στη μελέτη κλήθηκαν επίσης να ζωγραφίσουν και οι ερευνητές διερεύνησαν τη σύνδεση μεταξύ της απόδοσής τους στη ζωγραφική με την ποσότητα λευκής και φαιάς ουσίας στον εγκέφαλό τους.

Όπως φάνηκε, όσοι ήταν καλοί στη ζωγραφική παρουσίαζαν αυξημένη ποσότητα φαιάς και λευκής ουσίας στην παρεγκεφαλίδα καθώς και στη συμπληρωματική κινητική περιοχή – και οι δύο περιοχές εμπλέκονται στη λεπτή κινητικότητα αλλά και στον συντονισμό καθημερινών κινήσεων.

Η φαιά ουσία αποτελείται κυρίως από νευρικά κύτταρα ενώ η λευκή ουσία είναι υπεύθυνη για την επικοινωνία μεταξύ των περιοχών της φαιάς ουσίας.

Η επιδεξιότητα αλλάζει τον εγκέφαλο

Ωστόσο δεν είναι σαφές τι ακριβώς σημαίνει αυτή η αύξηση της φαιής και λευκής ουσίας. Παρόμοιες μελέτες σε άλλα δημιουργικά άτομα όπως οι μουσικοί έχουν δείξει ότι τα άτομα αυτά εμφανίζουν πιο έντονη δραστηριότητα στις συγκεκριμένες περιοχές. «Όλα αυτά συνηγορούν στο ότι η επιδεξιότητα και η εξειδίκευση πραγματικά αλλάζουν τον εγκέφαλο. Ο εγκέφαλος είναι απίστευτα πλαστικός αποκρινόμενος στην εξάσκηση και υπάρχουν τεράστιες διαφορές μεταξύ ανθρώπων τις οποίες τώρα αρχίζουμε να βλέπουμε» είπε η δρ Τσάμπερλεν.

Ενας άλλος εκ των συγγραφέων της μελέτης, ο Κρις ΜακΜάνους από το University College του Λονδίνου τόνισε ότι είναι δύσκολο να διαχωριστεί ποιες πτυχές του ταλέντου των καλλιτεχνών είναι έμφυτες και ποιες επίκτητες. Σε κάθε περίπτωση, όπως ανέφερε, απαιτούνται περαιτέρω έρευνες σε εθελοντές οι οποίοι θα παρακολουθηθούν από μικρή ηλικία – π.χ. από την εφηβεία – προκειμένου να φανεί πώς εξελίσσονται τα έργα τους καθώς μεγαλώνουν.

.

 

Η πνευματικότητα και η υπερβατικοτητα συνδέονται με συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου (ιδίως ο οπίσθιος βρεγματικός λοβός).

 Επιβεβαιώθηκε μια άμεση σχέση αιτίας και αιτιατού ανάμεσα σε μια εγκεφαλική περιοχή και στην άμεση πρόκληση αισθήματος υπερβατικότητας, εσωτερικής γαλήνης  ή αυτο-υπέρβασης.

Ιταλοί νευροεπιστήμονες εντόπισαν εγκεφαλικές περιοχές, οι οποίες, όταν υποστούν ζημιά λόγω κακώσεων, όγκου κλπ., προκαλούν αυξημένη πνευματική δραστηριότητα και ιδίως το αίσθημα της εσωτερικής γαλήνης και υπερβατικότητας ή αυτο-υπέρβασης, δηλαδή το αίσθημα κάποιου ότι ξεπερνά τον εαυτό του και αποτελεί οργανικό μέρος του σύμπαντος.

Αν και η επιστήμη δέχεται όλο και περισσότερο ότι οι διάφορες συμπεριφορές και εμπειρίες του ανθρώπου, ακόμα και οι πνευματικές-θρησκευτικές, πηγάζουν από τον εγκέφαλό του, ο εντοπισμός της συγκεκριμένης νευρωνικής βάσης των εμπειριών αυτών έχει αποδειχτεί πραγματική πρόκληση για τους νευροεπιστήμονες μέχρι τώρα.

Η νέα ανακάλυψη, που παρέχει τις ισχυρότερες μέχρι σήμερα ενδείξεις ότι η πνευματικότητα συνδέεται με συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου, έγινε από τους γνωσιακούς νευροεπιστήμονες Κόσιμο Ουργκέζι του πανεπιστημίου του Ούντινε και Σαλβατόρε Αγκλιότι του πανεπιστημίου Σαπιέντσα της Ρώμης και τους συνεργάτες τους ενώ δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Neuron» (Νευρών), σύμφωνα με το «Science», το «Live Science», το «Nature» και το «New Scientist». Οι ερευνητές μελέτησαν τις περιπτώσεις 88 ασθενών, οι οποίοι έκαναν χειρουργική επέμβαση για αφαίρεση καρκινικών όγκων από τον εγκέφαλο και πραγματοποίησαν σε αυτούς λεπτομερή τεστ ανάλυσης της προσωπικότητας πριν και μετά την επέμβαση.

Η επιλεκτική αφαίρεση νευρώνων κυρίως από δύο περιοχές, από τον οπίσθιο κάτω αριστερό βρεγματικό λοβό και από τη δεξιά γωνιώδη έλικα (στο πλαίσιο της χειρουργικής επέμβασης), προκάλεσε αυξημένο αίσθημα υπερβατικότητας σε όσους ασθενείς υποβλήθηκαν σε αυτήν. 

Αντίθετα, δεν υπήρξαν αλλαγές στην προσωπικότητα, ούτε αυξημένο αίσθημα πνευματικότητας και υπερβατικότητας σε όσους ασθενείς υπέστησαν αφαίρεση νευρώνων σε άλλες περιοχές του εγκεφάλου.

Οι ιταλοί επιστήμονες πιστεύουν ότι βρήκαν την εγκεφαλική βάση για τις υπερβατικές θρησκευτικές και γενικότερα πνευματικές αντιλήψεις και συμπεριφορές. Η συγκεκριμένη περιοχή του εγκεφάλου (ιδίως ο οπίσθιος βρεγματικός λοβός) συνδέεται με τη διατήρηση του αισθήματος του εαυτού, βοηθώντας π.χ. έναν άνθρωπο να έχει συναίσθηση των μελών του σώματός του.

 Έχει επίσης δειχτεί στο παρελθόν, μετά από μελέτες σε χριστιανές μοναχές και βουδιστές μοναχούς, ότι ενεργοποιείται στην προσευχή και το διαλογισμό. Μια βλάβη σε αυτή την περιοχή (π.χ. λόγω όγκου) μπορεί να ανοίξει το δρόμο στο άτομο για να υπερβεί το αίσθημα του «εδώ και τώρα» ή, αντίθετα, να το βιώσει πραγματικά (στο μέτρο που η υπερβατικότητα μπορεί να είναι τελικά η ουσιαστική βίωση του παρόντος).

Οι ως τώρα έρευνες των νευροεπιστημόνων έχουν αποτύχει να εντοπίσουν ένα και μοναδικό «σημείο του Θεού» στον εγκέφαλο. Αν και το ζήτημα είναι πολύπλοκο, οι έρευνες τείνουν να συμπεράνουν ότι η πνευματικότητα με τη γενικότερη έννοια δεν ενεργοποιεί ακριβώς τις ίδιες εγκεφαλικές περιοχές με την θρησκεία ειδικότερα.

Προηγούμενες μελέτες νευροαπεικόνισης είχαν συνδέσει τις πνευματικές και υπερβατικές εμπειρίες του ατόμου με ένα ευρύ νευρωνικό δίκτυο που συνδέει διάφορες περιοχές του εγκεφάλου, όμως για πρώτη φορά επιβεβαιώθηκε, χάρη στη νέα έρευνα, μια άμεση σχέση αιτίας και αιτιατού ανάμεσα σε μια εγκεφαλική περιοχή και στην άμεση πρόκληση αισθήματος υπερβατικότητας.

Επίσης διαπιστώθηκε ότι σε όσους ασθενείς αφαιρέθηκε εγκεφαλικός ιστός από την συγκεκριμένη περιοχή του εγκεφάλου, αυτοί ένιωθαν πιο συνδεμένοι με τους ανθρώπους γύρω τους, αλλά και με τη φύση, έτειναν να πιστεύουν περισσότερο στα θαύματα, στην έκτη αίσθηση και γενικότερα στα άυλα φαινόμενα, έχαναν περισσότερο το αίσθημα του χώρου και του χρόνου, ενώ παράλληλα φοβούνταν λιγότερο για την ασθένειά τους και τον θάνατο.

Αντίθετα, όσοι ασθενείς, στο πλαίσιο της χειρουργικής αφαίρεσης του όγκου, έχασαν τμήματα του εγκεφαλικού ιστού από άλλα μέρη του εγκεφάλου, δεν είχαν τέτοιες τάσεις και αλλαγές στη συνέχεια.

Ο Ουργκέζι δήλωσε ότι στο μέλλον σχεδιάζει να προκαλέσει σε υγιείς ανθρώπους την αύξηση της πνευματικότητας, μέσω της μη επεμβατικής τεχνικής της διακρανιακής μαγνητικής διέγερσης, η οποία επιτρέπει την πρόσκαιρη αλλαγή της νευρωνικής δραστηριότητας σε μια περιοχή του εγκεφάλου. Στόχος του είναι, μια μέρα, να μπορεί να αυξάνει «κατά παραγγελία» το αίσθημα και τις εμπειρίες υπερβατικότητας και πνευματικότητας σε άτομα με νευρολογικές και ψυχολογικές διαταραχές, ώστε να τους βοηθήσει να τις ξεπεράσουν.

ψυχολογικος φαρος

.

O εγκέφαλος απολαμβάνει τη μουσική σαν ναρκωτικό, διεγείρει το κύκλωμα της απόλαυσης στον εγκέφαλο και απελευθερώνει ντοπαμίνη, τον χημικό αγγελιαφόρο της ευφορίας. Εκκρίνει ντοπαμίνη ακομη και όταν μελετά έργα τέχνης.

Η μουσική έχει τη δύναμη να δημιουργεί κύματα γνήσιας ευφορίας . 

Είτε πρόκειται για Βάγκνερ είτε για βαριά λαϊκά, ο εγκέφαλος απολαμβάνει τη μουσική με τον ίδιο τρόπο που απολαμβάνει το φαγητό, το σεξ, τα ναρκωτικά ή το χρήμα: απελευθερώνει ντοπαμίνη, τον χημικό αγγελιαφόρο της ευφορίας.

Ο ρόλος της ντοπαμίνης είναι γνωστός στην περίπτωση ερεθισμάτων όπως το φαγητό και τα ναρκωτικά. Η νέα μελέτη, όμως. είναι η πρώτη που διερευνά το ρόλο της ουσίας σε αφηρημένα ερεθίσματα που εξαρτώνται από τα προσωπικά γούστα.

Εγκεφαλικές τομογραφίες εθελοντών δείχνουν ότι η ντοπαμίνη αρχίζει να εκκρίνεται σε συγκεκριμένες περιοχές του εγκεφάλου όταν κανείς περιμένει να ακούσει ένα αγαπημένο μουσικό κομμάτι.

Όταν η στιγμή αυτή φτάσει, το αίσθημα ευφορίας απογειώνεται λόγω έκκρισης ντοπαμίνης σε μια διαφορετική περιοχή του εγκεφάλου.

Η διαφορά από άλλα ερεθίσματα που προκαλούν ευχαρίστηση, όπως τα ναρκωτικά και το χρήμα είναι ότι «η εμπειρία της απόλαυσης από αυτά τα αφηρημένα [μουσικά] ερεθίσματα εξαρτώνται απόλυτα από πολιτισμικές και προσωπικές διαφορές, οι οποίες μπορούν να διαφέρουν πάρα πολύ μεταξύ των ανθρώπων» αναφέρουν οι ερευνητές στο Nature Neuroscience.

Σε πρώτη φάση, ο Ρόμπερτ Ζατόρε και η Βάλορι Σάλιμπουρ του Πανεπιστημίου McGill στον Καναδά δημοσίευσαν αγγελίες ζητώντας εθελοντές που «ανατρίχιαζαν» από ευχαρίστηση όταν άκουγαν την αγαπημένη τους μουσική.

Οι οκτώ εθελοντές που επελέγησαν εξετάστηκαν με PET (τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων), μια εξέταση που εντοπίζει μια σκιαγραφική ουσία η οποία συνδέεται στους υποδοχείς ντοπαμίνης.

Πριν καν ακούσουν το αγαπημένο τους σημείο σε ένα μουσικό κομμάτι, οι εθελοντές απελευθέρωσαν ντοπαμίνη σε μια περιοχή του ραβδωτού σώματος που ονομάζεται κερκοφόρος πυρήνας.

Σε αυτή την περίπτωση, η απελευθέρωση ντοπαμίνης προκαλεί την ευφορία της προσμονής.


Όταν αντίθετα οι εθελοντές άκουγαν αδιάφορα μουσικά κομμάτια, ο εγκέφαλός τους δεν απελευθέρωνε ντοπαμίνη.

Οι εθελοντές υποβλήθηκαν στη συνέχεια σε λειτουργικό μαγνητικό συντονισμό, μια παραλλαγή της μαγνητικής τομογραφίας που παρακολουθεί ζωντανά τη ροή αίματος στον εγκέφαλο.

Η εξέταση επιβεβαίωσε το ρόλο του κερκοφόρου πυρήνα και επιπλέον έδειξε ότι τη στιγμή που ο εθελοντής ακούει το αγαπημένο του σημείο σε ένα τραγούδι -τη στιγμή της συναισθηματικής κορύφωσης- η ντοπαμίνη εκκρίνεται σε ένα άλλο σημείο του ραβδωτού σώματος, τον επικλινή πυρήνα.

Η διαφορά αυτή έχει νόημα, επισημαίνουν οι ερευνητές: η περιοχή που σχετίζεται με την προσμονή συνδέεται με άλλες περιοχές οι οποίες κάνουν προβλέψεις και αντιδρούν στο περιβάλλον. Αντίθετα, η περιοχή που ενεργοποιείται τη στιγμή της κορύφωσης συνδέεται με το λεγόμενο μεταιχμιακό σύστημα, το οποίο σχετίζεται με τα συναισθήματα.

«Εντυπωσιακή» χαρακτήρισε τη μελέτη ο ανεξάρτητος νευροεπιστήμονας Δρ Γκόντφριντ, ο ειδικεύεται στη μελέτη της μουσικής και του εγκεφάλου στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ.


Όπως εξήγησε, η νέα μελέτη φαίνεται να επιβεβαιώνει οριστικά τις υποψίες που είχαν διατυπωθεί παλαιότερα για τη σχέση της μουσικής με την έκκριση ντοπαμίνης.

Όπως επισήμανε, όμως, η μουσική δεν είναι η μόνη πολιτιστική εμπειρία που διεγείρει το κύκλωμα της απόλαυσης στον εγκέφαλο. Μια άλλη πρόσφατη έρευνα έδειχνε ότι ο εγκέφαλος εκκρίνει ντοπαμίνη όταν μελετά έργα τέχνης.

Ωκυτοκίνη (oxytocin) - η ορμόνη τής αφοβίας, της φιλίας, τής αγκαλιάς. / Κορτιζολη - η ορμονη του φοβου, της επιθετικοτητας, της καταθλιψης. Οι θεραπευτικες δυνατοτητες της Ωκυτοκίνης.

Οι άνθρωποι έχουν δύο θεμελιώδεις συγκινήσεις: το θάρρος (δηλαδή την αφοβία) και το φόβο. Όπως και άλλοι οργανισμοί, έχουν συνήθως μια από τις δύο ακόλουθες ορμονικές απαντήσεις στα ερεθίσματα: 

Τα απειλητικά ερεθίσματα προκαλούν μια αύξηση της αδρεναλίνης και της κορτιζόλης. Τα καθησυχαστικά ερεθίσματα προκαλούν μια αύξηση της ωκυτοκίνης.

Μια άμεση απειλή προκαλεί την απάντηση πάλη-ή-φυγή που συνδέεται με την αδρεναλίνη. Η αδρεναλίνη επιταχύνει τον καρδιακό ρυθμό, την αναπνοή, ενεργοποιεί τους μυς και προωθεί την υπερ-επαγρύπνηση. Η συνεχής πίεση (περισσότερο από 15 λεπτά) αυξάνει μια άλλη ορμόνη, την κορτιζόλη. Η κορτιζόλη, μας κάνει κι αυτή υπερ-άγρυπνους, αλλά οι λειτουργίες της είναι αρκετά διαφορετικές από την προσωρινή εκτίναξη της αδρεναλίνης με σκοπό να μας απομακρύνει από τον κίνδυνο, και συχνά δυσμενείς.

Σε τέτοιες καταστάσεις συνεχούς πίεσης η κορτιζόλη παραμένει σε υψηλά επίπεδα, προκαλεί εθισμό εξουθενώνοντας τα επινεφρίδια, και αρχίζει να αποσυνθέτει σταδιακά οστά και μυς για να θρέψει το επικοινωνιακό-νευρικό σύστημα και τα ζωτικής σημασίας εσωτερικά όργανα. Μια άλλη παρενέργεια είναι ότι μας κάνει πεινασμένους, αναγκάζοντάς μας να ψάχνουμε για πολυθερμιδικά τρόφιμα.

Σήμερα, 6.000 χρόνια μετά από τη λόγω ερημοποίησης Σαχάρας-Μ.Ανατολής-Κ.Ασίας και συνεχών εντάσεων εμφάνιση των πολέμων (Raymond Kelly, Απόλεμες κοινωνίες και η αρχή τού πολέμου, Πανεπιστήμιο Μίσιγκαν / Warless societies and the origin of war, www.saharasia.org) οι μεγαλύτεροι παράγοντες διαρκούς άγχους τής πλειονότητας των ανθρώπων είναι αντικοινωνικές πιέσεις από επιθετικά, ήδη εξαντλημένα άτομα. Αντιμετωπίζουμε τις απειλές υπό μορφή πιθανής απώλειας εργασίας, πίεσης να αντέξουμε στο κυκλοφοριακό, το θόρυβο, τα τρομολαγνικά ΜΜΕ, τις δυσαρμονικές σχέσεις κ.λπ. Ο οργανισμός μας έχει δυο επιλογές: αναζήτηση στοργής ή περισσότερη κορτιζόλη. Η κορτιζόλη είναι πολύ «σκληρή» στους ανθρώπους, έτσι όλες αυτές οι απειλές γίνονται ακόμα πιο επικίνδυνες...

Ευτυχώς έχουμε έναν ενσωματωμένο μηχανισμό για τις πιέσεις, που αποτελεί τη βάση της εναλλακτικής απάντησής μας στα ερεθίσματα, μιαν άλλη ορμόνη, την ωκυτοκίνη.

Εκτός από τη λειτουργία της στη δημιουργία τρυφερών σχέσεων, τον τοκετό και τη γαλακτοπαραγωγή, η ωκυτοκίνη αντιμετωπίζει τις συνέπειες της κορτιζόλης. Αυτή η αντιαγχωτική επίδραση της ωκυτοκίνης είναι μια πρόσφατη ανακάλυψη, και πολύ συναρπαστική, επειδή δείχνει το δρόμο για καλύτερη υγεία με εξ ολοκλήρου φυσικά, ατοξικά μέσα.

Αφοβία - Ωκυτοκίνη, φέρνουν ευτυχία, γενναιοδωρία:

Αντιαγχωτική ορμόνη
Φέρνει ηρεμία
Ελαττώνει τους εθισμούς & το σύνδρομο στέρησης
Αυξάνει την ερωτική δεκτικότητα
Αισιοδοξία
Διευκολύνει την εκμάθηση
Επισκευάζει, θεραπεύει και αποκαθιστά
Επιταχύνει τη θεραπεία των τραυμάτων
Ελαττώνει την αίσθηση του πόνου
Χαμηλώνει την πίεση του αίματος, προστατεύει από τις καρδιακές παθήσεις
Μας βοηθά πάντα να είμαστε θαρραλέοι

Φόβος - Κορτιζόλη, προκαλούν εθισμό, αυτo-καταστροφή :

Επιθετικότητα
Διέγερση, ανησυχία, καταπίεση
Ενεργοποιεί τους εθισμούς
Καταστέλλει την ερωτική διάθεση
Συνδεμένη με την κατάθλιψη
Τοξική στα εγκεφαλικά κύτταρα
Αποσυνθέτει τους μυς, τα κόκαλα και τις αρθρώσεις
Αποδυναμώνει το ανοσοποιητικό σύστημα
Αυξάνει τον πόνο
Φράζει τις αρτηρίες, συμβάλλει στις καρδιακές παθήσεις και την υψηλή πίεση αίματος
Παχυσαρκία, διαβήτης, οστεοπόρωση

Σχεδόν όλα τα αρνητικά αποτελέσματα των πίεσεων στο σώμα και το μυαλό συσχετίζονται με τα ανυψωμένα επίπεδα κορτιζόλης.

Αυτά περιλαμβάνουν:

χρόνια ανησυχία και κατάθλιψη, συναισθηματική υπερ-αντίδραση, αρνητικότητα, αύξηση βάρους, καρδιακές παθήσεις, υψηλή πίεση αίματος και αποδυναμωμένο ανοσοποιητικό.

Πολυάριθμες δραστηριότητες παράγουν ωκυτοκίνη: άσκηση, περισυλλογή, μασάζ, η φροντίδα κατοικίδιων, η συνεργασία με μια ομάδα αλληλοβοήθειας κ.ο.κ. Ακόμα μια από τις σημαντικότερες λεωφόρους για τη μείωση των πιέσεων και την αύξηση των επίπεδων ωκυτοκίνης βρίσκεται στις ήρεμες στενές σχέσεις μας. Στο βιβλίο του «Αγάπη & Επιβίωση», ο δρ Dean Ornish επισημαίνει ότι η αγάπη και η φιλικότητα είναι τόσο ισχυροί παράγοντες της υγείας, ώστε αν παράγονταν με μορφή χαπιών, οι γιατροί που δεν θα τα συνιστούσαν στους ασθενείς, θα ήταν ένοχοι κακής πρακτικής.

Μπορεί να αναρωτηθεί κανείς γιατί να μην μπορούμε να πάρουμε χάπια αυτής της χρήσιμης ορμόνης, της ωκυτοκίνης. Δυστυχώς, η ωκυτοκίνη δεν διασχίζει το φράγμα αίματος - εγκεφάλου. Πρέπει να την παράγουμε φυσικά στον εγκέφαλο για να βελτιώσουμε την προοπτική μας στη ζωή (ή να την εγχύσουμε  με  μεγάλη ακρίβεια σε μια μικροσκοπική περιοχή του εγκεφάλου με ειδικό εξοπλισμό, πράγμα όχι ιδιαίτερα πρακτικό).

Η ωκυτοκίνη θα μπορούσε να ονομαστεί «ορμόνη τής φιλίας» και «ορμόνη τής αγκαλιάς». Την παράγουμε φυσικά όταν αγαπάμε, αγαπιόμαστε, ανατρέφουμε, προσφέρουμε με αυταπάρνηση ή έχουμε στοργική επικοινωνία. Η ωκυτοκίνη δεν είναι σε καμία περίπτωση η νευροχημική ουσία πίσω από  επιθετικότητα («μήνιν», μένος, μανία) ούτε πισω απο σεξουαλική βία, που είναι αντίθετη προς την ερωτική ανταπόκριση.

Όταν επιλέγουμε να κάνουμε έρωτα αποφεύγοντας τις αγχωτικές εναλλαγές εντάσεων με το συνοδευτικό θυμό τους, τη δυσαρέσκεια και την αποθάρρυνση, και ερωτοτροπώντας ανιδιοτελώς, στοργικά και ισορροπημένα, μπορούμε να βελτιώσουμε πολύ την υγεία και την ευημερία μας. Αυτή η αλλαγή ίσως χρειαστεί χρόνο και τα αποτελέσματα έρχονται σταδιακά. Αλλά η αρμονική συνύπαρξη θα οδηγήσει σε μεγάλες βελτιώσεις σε εκπληκτικά σύντομο χρονικό διάστημα.

Δεν θα μπορούσαμε να αγαπάμε και να ερωτευόμαστε χωρίς ωκυτοκίνη. Δε θα φοβόμασταν χωρίς κορτιζόλη. Αυτές οι διαφορετικές ορμόνες παράγουν αυτές τις αντίθετες συγκινήσεις, ακριβώς όπως η αγάπη και ο φόβος προκαλούν την παραγωγή αυτών των αντίστοιχων ορμονών. Με άλλα λόγια, αυτές οι ορμόνες και η συμπεριφορά λειτουργούν κυκλικά. Αυτό σημαίνει ότι με γνώση, θέληση και επαρκή ξεκούραση μπορούμε συνειδητά να κατευθύνουμε τη συμπεριφορά μας για να παράγουμε τις ευεργετικές ορμόνες.

Η ωκυτοκίνη είναι μια μοναδική νευροχημική ουσία: όσο περισσότερη ωκυτοκίνη παράγουμε, τόσο περισσότερο το σώμα και το μυαλό μας ανταποκρίνονται σε αυτή. Τα νευρικά κύτταρα αυξάνουν τους υποδοχείς ωκυτοκίνης, καθιστώντας τους πιο ευαίσθητους στα αποτελέσματά της. Γίνεται όλο και ευκολότερο να είσαι στοργικός. Η ωκυτοκίνη είναι η νευροχημική βάση στην παροιμία «όσο περισσότερο δίνετε, τόσο περισσότερο παίρνετε». Η αφοβία, η αγάπη τείνει να αναπαράγει περισσότερη αφοβία και αγάπη, και ο φόβος τείνει να αναπαράγει περισσότερο φόβο. Εξαρτάται από μας και την αλληλοβοήθεια που δείχνουμε μεταξύ μας.

Πρόσφατα συμπεράσματα που καταδεικνύουν τη δύναμη της ωκυτοκίνης:

Η ωκυτοκίνη μειώνει το φόβο. (Huber, 2005)

Η ωκυτοκίνη επιταχύνει τη θεραπεία. Τα πληγωμένα χάμστερ θεραπεύονται δύο φορές πιο γρήγορα παρέα με ένα αδερφάκι, παρά στην απομόνωση (DeVries, 2004).

Η ωκυτοκίνη σταματά τη βουλιμία για γλυκά. (Billings, 2006).

Η ωκυτοκίνη μειώνει την αντικοινωνική συμπεριφορά. Η χορήγηση ωκυτοκίνης ομαλοποίησε την κοινωνική συμπεριφορά σε ζώα με συμπτώματα σχιζοφρένιας. (Lee, 2005)

Η ωκυτοκίνη προωθεί την υγιή κοινωνική συμπεριφορά. Η χορήγηση ωκυτοκίνης μειώνει τα συμπτώματα του αυτισμού. (Hollander, 2003)

Η ωκυτοκίνη μειώνει το στερητικό σύνδρομο των εθισμών. Όταν οι επιστήμονες τη χορήγησαν σε τρωκτικά εθισμένα στην κοκαΐνη, τη μορφίνη ή την ηρωίνη, οι αρουραίοι ελάττωναν τη δόση τους ή παρουσίαζαν λιγότερα συμπτώματα απόσυρσης. (Kovacs, 1998)

Η ωκυτοκίνη ηρεμεί. (Agren, 2002)

Η έλλειψη ωκυτοκίνης συνδέεται με την κατάθλιψη, ίσως επειδή τα υψηλά επίπεδα της ανταγωνίστριας κορτιζόλης είναι οι κύριοι ένοχοι στις διαταραχές κατάθλιψης και άγχους. (Uvnas-Moberg, 1999)

Η ωκυτοκίνη αυξάνει τη σεξουαλική δεκτικότητα, και έτσι εξηγείται γιατί ο τρυφερός ερωτικός τρόπος παραμένει ευχάριστος. (Pedersen, C.A., 2002), (Arletti, 1997)

Η ωκυτοκίνη μειώνει τα αποτελέσματα της κορτιζόλης. Τα αυξημένα επίπεδα ωκυτοκίνης στον εγκέφαλο μειώνουν τα επίπεδα κορτιζόλης στο αίμα. (Legros, 2003)

Η ωκυτοκίνη αυξάνει τη μακροζωία. Η συντροφικότητα αυξάνει τη μακροζωία (Υoung, 2004).

Η ωκυτοκίνη μπορεί επίσης να εξηγήσει γιατί οι στοργικοί άνθρωποι ζουν σημαντικά περισσότερο. (Cal Tech, 1998).

άρθρο «Αγάπη και φόβος», της Marnia Robinson, στην εφημερίδα Sun

http://www.reuniting.info/science/oxytocin_revisited

http://www.tydky.org/news/news/

«Oxytocin party»

Η ωκυτοκίνη, σύμφωνα με τις τελευταίες επιστημονικές έρευνες, αποτελεί τη βασική ορμόνη που εμπλέκεται στενά στη γέννηση των ερωτικών αισθημάτων. Η ορμόνη αυτή όταν εκκρίνεται από τον υποθάλαμο του εγκεφάλου μας προκαλεί αισθήματα χαράς και ευδαιμονίας και συνεπώς συμβάλλει στην ενδυνάμωση των ερωτικών αισθημάτων ενός ζευγαριού.

Οι ειδικοί γνωρίζουν από καιρό ότι αυτή η εγκεφαλική ορμόνη όποτε εκκρίνεται παράγει αισθήματα ευεξίας και ηρεμίας στο γυναικείο σώμα: η ωκυτοκίνη απελευθερώνεται κυρίως από τις γυναίκες κατά την τελική φάση της κύησης, αφού διευκολύνει τις συσπάσεις της μήτρας κατά τη διάρκεια του τοκετού. Εκκρίνεται επίσης κατά τον θηλασμό. Ομως, πιο πρόσφατες έρευνες αποκάλυψαν τον εξίσου αποφασιστικό ρόλο της ωκυτοκίνης σε ορισμένες κοινωνικές συμπεριφορές των ζώων και κυρίως στη συναισθηματική συμπεριφορά των ανθρώπων.

Πράγματι, κάποιες από αυτές τις έρευνες αποκάλυψαν ότι η λήψη αυτής της ορμόνης συνοδεύεται πάντα από αυξημένα αισθήματα εμπιστοσύνης και ενσυναίσθησης (empathy) μεταξύ των ανθρώπων. Στην Αυστραλία μάλιστα έγιναν πειράματα βελτίωσης των προβληματικών συζυγικών σχέσεων με χορήγηση ωκυτοκίνης. «Αισθάνομαι ευτυχής, σαν να είμαι ελαφρώς μεθυσμένη, αν και δεν έχω πιει τίποτα. Δεν μπορώ να σταματήσω να χαμογελώ. Θα περιέγραφα αυτή την κατάσταση σαν μια μορφή ευεξίας», διηγείται μια γυναίκα.

Το πώς ακριβώς δρα και επηρεάζει τη συναισθηματική διάθεση των ανθρώπων η ωκυτοκίνη δεν είναι ακόμη γνωστό. Ωστόσο, παρά την άγνοια των ειδικών, αυτή η «μαγική» ορμόνη που φαίνεται να διευκολύνει τη συναισθηματική ζωή των ανθρώπων αποτελεί τον αναμφισβήτητο πρωταγωνιστή στα «oxytocin party» που πραγματοποιούνται στην Καλιφόρνια των ΗΠΑ.

Και δεν υπάρχει τίποτα το αφύσικο ή ύποπτο σε αυτά τα πάρτι και στη χορήγηση αυτής της ορμόνης, αφού παράγεται από το ανθρώπινο σώμα και επομένως είναι μια απολύτως φυσική ουσία. Αυτό τουλάχιστον ισχυρίζεται η γοητευτική ξανθιά Joy Norderstrom, ιδρύτρια της Joy of Romance Inc, της ιδιωτικής εταιρείας που προάγει τη συναισθηματική «επανεκπαίδευση» των ενήλικων Αμερικανών είτε μέσω ειδικών σεμιναρίων είτε με τη διοργάνωση «ερωτικών πάρτι».

http://www.enet.gr/?i=news.el.article&id=75149

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΩΚΥΤΟΚΙΝΗΣ

Η υπάρχουσα βιβλιογραφία για την ωκυτοκίνη σε ζώα και ανθρώπους μαρτυρά αρκετούς θεραπευτικούς τομείς όπου μπορεί να αποδειχθεί ευεργετική η ωκυτοκίνη, όπως οι αγχώδεις διαταραχές (anxiety disorders) (π.χ. η κοινωνική φοβία [social phobia], η διαταραχή στρες μετά από ψυχοτραυματική εμπειρία, η διαταραχή άγχους αποχωρισμού [separation anxiety disorder]), οι διαταραχές με έντονη κοινωνική δυσλειτουργία (social dysfunction) (π.χ. ο αυτισμός, οι διαταραχές του φάσματος (spectrum) του αυτισμού, η σχιζοφρένεια), οι σεξουαλικές διαταραχές και η μεθοριακή διαταραχή προσωπικότητας (borderline personality disorder). 

Μέχρι σήμερα, κεντρικές επιδράσεις της ωκυτοκίνης στους κλινικούς πληθυσμούς έχουν αναφερθεί στον αυτισμό, στη διαταραχή στρες μετά από ψυχοτραυματική εμπειρία , στη σεξουαλική δυσλειτουργία, στη σχιζοφρένεια  και σε ένα υποσύνολο ασθενών με χρόνια δυσκοιλιότητα πασχόντων από το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (irritable bowel syndrome) .

Η τελευταία αυτή μελέτη είναι μέχρι σήμερα η πιο μακροχρόνια (διάρκειας 13 εβδομάδων) και μεγάλη μελέτη που έχει αναφέρει κεντρικές επιδράσεις της ενδορρινικής ωκυτοκίνης. Σε ένα πληθυσμό 49 γυναικών με χρόνια δυσκοιλιότητα, αν και η ωκυτοκίνη δεν διέφερε από το placebo στις μετρήσεις της δυσκοιλιότητας, εμφάνισε όντως μια τάση μείωσης του κοιλιακού πόνου, των ενοχλήσεων και της καταθλιπτικής διάθεσης.

Αξιοσημείωτες είναι επίσης μικρές αρνητικές μελέτες της ωκυτοκίνης στην ψυχαναγκαστική-καταναγκαστική διαταραχή (obsessive-compulsive disorder) και την τριχοτιλλομανία (trichotillomania). Δεδομένων της αρχαίας προϊστορίας της ωκυτοκίνης και του γεγονότος ότι οι διαταράξεις των κοινωνικών σχέσεων αποτελούν εξέχον χαρακτηριστικό των περισσότερων μειζόνων ψυχιατρικών διαταραχών, οι οποιεσδήποτε θεραπευτικές επιδράσεις της ωκυτοκίνης πιθανότατα θα υπερβούν τα σύγχρονα διαγνωστικά όρια.

Πιο υποθετικά, η ωκυτοκίνη, ενεργώντας άμεσα στα νευρωνικά υποστρώματα της προσκόλλησης, μπορεί να είναι χρήσιμη ως «ενισχυτικό φάρμακο» (“augmentation agent”) στην ατομική ψυχοθεραπεία ή στην ψυχοθεραπεία ζεύγους (couple psychotherapy) . Οι σύνδεσμοι ανάμεσα στις ψυχοδυναμικές, αναπτυξιακές και νευροβιολογικές εννοιολογικές δομές αυξάνουν τις πιθανότητες οι ενισχυτικές της εμπιστοσύνης επιδράσεις της ωκυτοκίνης να μειώνουν τους αντανακλαστικούς, βασισμένους στον εγκέφαλο μηχανισμούς άμυνας που σχετίζονται με την αποστροφή προς την προδοσία . Οι επιδράσεις αυτές ίσως είναι ευεργετικές στην ψυχοθεραπεία, όπου οι μηχανισμοί άμυνας και η εξαρτημένη αποφυγή (conditioned avoidance) παρεμβαίνουν στις ψυχοθεραπευτικές αλλαγές . 

Η MDMA (3,4-μεθυλενοδιοξυμεθαμφεταμίνη), η οποία έχει ωκυτονινεργική δραστηριότητα, έχει μελετηθεί στο πλαίσιο αυτό. Από ευρύτερη σκοπιά, ο ρόλος της ωκυτοκίνης στο σχηματισμό των κοινωνικών αναμνήσεων και η ευεργετική της επίδραση όταν συνδυάζεται με κοινωνική υποστήριξη  μπορεί να ενισχύσει το σχεσιακό συστατικό πολλών θεραπευτικών παρεμβάσεων.

Περαιτέρω εξελίξεις όσον αφορά τις θεραπευτικές δυνατότητες της ωκυτοκίνης ίσως προκύψουν αν και όταν αναπτυχθούν φάρμακα λαμβανόμενα από το στόμα που θα έχουν ως στόχο το κεντρικό σύστημα ωκυτοκίνης. Η ωκυτοκίνη, ένα απλό πεπτίδιο, όταν χορηγείται από το στόμα ή ενδοφλεβίως, αποδομείται γρήγορα από τις πεπτιδάσες στο πλάσμα και στο έντερο. Επιπλέον, λόγω του αιματεγκεφαλικού φραγμού (blood-brain barrier), η ωκυτοκίνη στο πλάσμα διεισδύει ελάχιστα στο κεντρικό νευρικό σύστημα. Έτσι, η ενδορρινική χορήγηση – ένα σχετικά ασυνήθιστο σύστημα χορήγησης στην ψυχιατρική – είναι το πλέον αξιόπιστο σύγχρονο μέσο επίτευξης αποδείξιμων κεντρικών επιδράσεων .

http://www.pitsilidis.gr/magazine_gr.asp?id=2617&category=16

Η τεχνικη της βαθειας διεγερσης του νου η αλλιως «βηματοδοτης εγκεφαλου», με εμφυτευση ηλεκτροδιων στον ανθρωπινο εγκεφαλο, που εκπεμπουν μικροσκοπικα ηλεκτρονικα σηματα τα οποια ρυθμιζουν την αφυσικη εγκεφαλικη δραστηριοτητα (καταθλιψη, επιληψια, παρκινσον κτλ.)

Νευροεπιστήμες και το αίνιγμα της ανθρωπινης ενσυναίσθησης (empathy) του πονου. Tα μολυσματικα συναισθηματα και η μολυσματικη δραση του πονου, μια εγωκεντρική και σχεδόν αυτιστική αντίδραση στον πόνο των άλλων.

 Η «ενσυναίσθηση», ειναι η μη συνειδητή και συνεπώς η μη λεκτική ικανότητά μας να αντιλαμβανόμαστε νοητικά τα προσωπικά βιώματα των συνανθρώπων μας. Μια και αποτελεί μία από τις βασικές προϋποθέσεις όχι μόνο της κοινωνικής μας ζωής, αλλά και της βιολογικής επιβίωσής μας ως κοινωνικών όντων, θα πρέπει να βρίσκεται βαθιά ριζωμένη στην αρχιτεκτονική του εγκεφάλου μας : να είναι δηλαδή εγγεγραμμένη στα λειτουργικά νευρωνικά κυκλώματα της πολύπλοκης μηχανής του νου που βρίσκεται μέσα στο κρανίο μας.

Ολα τα ευγενή μας συναισθήματα -η συμπόνια, ο αλτρουισμός, ακόμη και ο έρωτας- εξαρτώνται από αυτή την ιδιαίτερα αναπτυγμένη ικανότητα του είδους μας για ενσυναίσθηση. Για παράδειγμα, η Μαρία, ένα συμπαθητικό κοριτσάκι τριών ετών, βρίσκεται στην παιδική χαρά και βλέπει τον Γιώργο, ένα άγνωστο συνομήλικο παιδάκι, να κλαίει σπαραχτικά επειδή έπεσε από την κούνια. Η άμεση αντίδρασή της είναι να βάλει κι αυτή τα κλάματα και αμέσως μετά να του προσφέρει την αγαπημένη της κούκλα για να τον παρηγορήσει. Και θα ήταν μεγάλο σφάλμα να πιστέψει κανείς ότι τέτοιες εκδηλώσεις ενσυναίσθησης του πόνου των άλλων αφορούν μόνο τα νήπια. Πώς όμως θα μπορούσαμε να ορίσουμε αυτή την ευχέρεια των περισσότερων ανθρώπων να αναγνωρίζουν και να βιώνουν οι ίδιοι τις εμπειρίες και τα συναισθήματα των άλλων;

Οι σημερινοί νευροεπιστήμονες και οι εξελικτικοί ψυχολόγοι υιοθέτησαν την έννοια «empathy», η οποία ορθά αποδίδεται στα ελληνικά ως «ενσυναίσθηση» και όχι βέβαια ως «εμπάθεια» ή ως «συμπάθεια», έννοιες που έχουν εντελώς διαφορετική σημασία. Στην προσπάθειά μας να ορίσουμε αυτή τη μάλλον ασαφή και σκοτεινή έννοια ανατρέξαμε σε ένα σύγχρονο Λεξικό Ψυχολογίας. Εκεί βρήκαμε τον ακόλουθο ορισμό: «Η ικανότητα ενός ατόμου να κατανοεί και να συμμερίζεται τα συναισθήματα, τις σκέψεις, και τις ανησυχίες ενός άλλου ανθρώπου "σαν να" ήταν αυτός ο άλλος, διατηρώντας όμως την ακεραιότητά του» (βλ. Λεξικό Ψυχολογίας, εκδ. Τόπος, 2008).

Μολονότι, σχετικά ακριβής, αυτός ο ορισμός περιορίζει την ενσυναίσθηση σε ένα τυπικά ανθρώπινο ψυχολογικό φαινόμενο, παραβλέποντας το γεγονός ότι έχει συχνά διαπιστωθεί σε όλα τα ανώτερα θηλαστικά· και επιπλέον παραλείπει κάθε αναφορά στο πώς αυτή η νοητική λειτουργία αναδύεται πάντα μέσα από συγκεκριμένους νευροψυχολογικούς μηχανισμούς.

Τα μολυσματικά συναισθήματα

Για να κατανοήσουμε πώς η σύγχρονη νευροεπιστήμη επιχειρεί να εξηγήσει αυτό το αινιγματικό βιο-ψυχολογικό φαινόμενο, θα παρουσιάσουμε πολύ συνοπτικά την άποψη της Frederique de Vignemont, διακεκριμένης γνωσιακής νευροψυχολόγου, η οποία έχει από καιρό επικεντρώσει τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα στη μελέτη των μηχανισμών της ανθρώπινης ενσυναίσθησης του πόνου.

Οπως συστηματικά υπογραμμίζει σε πρόσφατα δημοσιευμένα κείμενά της, το συναίσθημα του πόνου είναι διττής φύσεως: πρόκειται για μια εμπειρία αισθητηριακή και ταυτόχρονα συναισθηματική. Σε ένα τυπικά νευρολογικό-αισθητηριακό επίπεδο ανάλυσης οι άνθρωποι αισθάνονται την ένταση του πόνου σε κάποιο συγκεκριμένο σημείο του σώματός τους. Σχεδόν παράλληλα, σε ένα συναισθηματικό – ψυχολογικό επίπεδο ανάλυσης, ο πόνος βιώνεται ως δυσάρεστο συναίσθημα. Συνεπώς, ό,τι οι ειδικοί περιγράφουν ως η «μήτρα του πόνου» περικλείει, από νευροφυσιολογικής απόψεως, δύο διακριτά εγκεφαλικά δίκτυα που ενεργοποιούνται παράλληλα όταν πονάμε: ένα αισθητηριακό και ένα συναισθηματικό.

Τι ακριβώς συμβαίνει μέσα στον εγκέφαλό μας όταν βλέπουμε ένα αγαπημένο μας πρόσωπο να σφαδάζει από τον πόνο ή ένα παιδάκι να κλαίει απαρηγόρητο; Αυτό που διαπιστώνουμε είναι ότι όχι απλώς αντιλαμβανόμαστε και επεξεργαζόμαστε συνειδητά τον πόνο τους, αλλά, ώς έναν βαθμό, βιώνουμε προσωπικά τον πόνο τους. Πώς όμως είναι δυνατόν να βιώνουμε ή να μοιραζόμαστε το συναίσθημα ενός άλλου προσώπου;

Μόνο τα τελευταία χρόνια, χάρη στην εντυπωσιακή πρόοδο των νευροεπιστημών, αρχίζουμε να κατανοούμε τους εγκεφαλικούς μηχανισμούς που επιτρέπουν την ανάδυση αυτών των αξιοπερίεργων «ψυχολογικών» μας ικανοτήτων. Για παράδειγμα, από τις πρωτοποριακές έρευνες πάνω στους «νευρώνες – καθρέπτες» προκύπτει ότι η θέα και μόνο του πόνου των άλλων ενεργοποιεί αυτά τα νευρωνικά κυκλώματα που μας επιτρέπουν να βιώνουμε τις συναισθηματικές συνέπειες του πόνου των άλλων μολονότι δεν ασκούνται πάνω στο σώμα μας τα «πραγματικά» αίτια του πόνου.

Χάρη σε πιο πρόσφατες νευροψυχολογικές αναλύσεις των αισθημάτων του πόνου, μεταξύ των οποίων και οι μελέτες της Frederique de Vignemont, αποσαφηνίστηκαν οι διαφορές μεταξύ της ενσυναίσθησης, της συμπάθειας και της μολυσματικής δράσης των αλγογόνων αισθημάτων.

Για παράδειγμα,

μόλις ο Κωστάκης εμβολιάζεται στην παιδική κλινική, αρχίζει να κλαίει. Η νοσοκόμα που του κάνει την ένεση νιώθει συμπάθεια, δηλαδή κατανοεί τι αισθάνεται το παιδί, αλλά δεν βιώνει τα αισθήματά του, διαφορετικά θα της ήταν αδύνατον να κάνει καλά τη δουλειά της! Ενώ η μητέρα του παιδιού βιώνει προσωπικά τον πόνο του Κωστάκη, χάρη στη σχέση ενσυναίσθησης που υπάρχει ανάμεσά τους. Αντίθετα, η Μαρία, η μεγαλύτερη αδελφή του παιδιού, στο θέαμα του αδελφού της που κλαίει σπαραχτικά, παγώνει λες και υποβάλλουν την ίδια σε εμβολιασμό. Σε αυτή την περίπτωση, πρόκειται για τη μολυσματική δράση του πόνου: πρόκειται για μια εγωκεντρική και σχεδόν αυτιστική αντίδραση στον πόνο των άλλων.

Ενώ η ενσυναίσθηση και η συμπάθεια αποτελούν ένα άνοιγμα στα συναισθήματα των άλλων, η μολυσματική δράση του πόνου είναι εσωστρεφής· αφού ως ψυχολογική αντίδραση επικεντρωνόμαστε στον ίδιο μας τον εαυτό όταν βρισκόμαστε απέναντι στον πόνο ενός τρίτου προσώπου.

http://www.enet.gr/ Σπύρος Μανουσέλης

Oι σκέψεις δημιουργούν την πραγματικότητά μας. Η αισιοδοξία είναι θέμα εγκεφάλου. Οταν οι άνθρωποι κάνουν θετικές σκέψεις για το μέλλον ενεργοποιείται ο «εμπρόσθιος ζωνωτός φλοιός». Οσο μεγαλύτερο ήταν το αίσθημα αισιοδοξίας σε ένα άτομο, τόσο πιο φωτεινή παρουσιαζεται η συγκεκριμένη εγκεφαλική περιοχή στην μαγνητικη τομογραφία. Η δυσλειτουργία του εμπρόσθιου ζωνωτού φλοιού σχετίζεται άμεσα με την κατάθλιψη.

Η θετική σκέψη ενός ατόμου για το μέλλον ελέγχεται από μια συγκεκριμένη περιοχή του εγκεφάλου η οποία βρίσκεται ακριβώς πίσω από τα μάτια, σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα Βρετανών και Αμερικανών επιστημόνων.

Η θετική σκέψη ενός ατόμου για το μέλλον ελέγχεται από μια συγκεκριμένη περιοχή του εγκεφάλου η οποία βρίσκεται ακριβώς πίσω από τα μάτια, σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα Βρετανών και Αμερικανών επιστημόνων.

Οι επιστήμονες μελέτησαν τις μαγνητικές τομογραφίες εθελοντών και κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι όταν οι άνθρωποι κάνουν θετικές σκέψεις για το μέλλον ενεργοποιείται ο «εμπρόσθιος ζωνωτός φλοιός». Μάλιστα, όσο μεγαλύτερο ήταν το αίσθημα αισιοδοξίας σε ένα άτομο, τόσο πιο φωτεινή παρουσιαζόταν η συγκεκριμένη εγκεφαλική περιοχή στην τομογραφία.

Οι επιστήμονες υπέβαλαν σε μαγνητικές τομογραφίες 15 εθελοντές, από τους οποίους ζήτησαν κατά τη διάρκεια της εξέτασης να κάνουν σκέψεις για το μέλλον. Στις περιπτώσεις αυτών που σκέφτονταν αισιόδοξα ενεργοποιήθηκαν τόσο ο εμπρόσθιος ζωνωτός φλοιός, όσο και η αμυγδαλή, περιοχή που ελέγχει τις συναισθηματικές αντιδράσεις. Αντιθέτως, στην περίπτωση που ο εθελοντής έκανε αρνητικές σκέψεις, η δραστηριότητα στις συγκεκριμένες περιοχές μειωνόταν.

Η ίδια έρευνα έδειξε επίσης ότι οι άνθρωποι τείνουν να σκέφτονται πιο θετικά για τα γεγονότα του άμεσου μέλλοντος, ακόμα και όταν δεν συντρέχει καμία αισιόδοξη ένδειξη, ενώ παράλληλα ενίσχυσε την άποψη ότι η δυσλειτουργία του εμπρόσθιου ζωνωτού φλοιού σχετίζεται άμεσα με την κατάθλιψη.

Όπως επεσήμανε η επικεφαλής της έρευνας, Elizabeth Phelps του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης μιλώντας στο Associated Press, ο οπτιμισμός είναι ωφέλιμος επειδή «αν κανείς είναι απαισιόδοξος για το μέλλον δεν έχει κίνητρα για αρκετή δράση».

Σημειώνεται ότι η νέα αυτή έρευνα επιβεβαιώνει το γεγονός ότι η αισιοδοξία οφείλεται σε ειδικά νευρικά κυκλώματα, τα οποία για να λειτουργούν κατ’ αυτόν τον τρόπο πρέπει να εξυπηρετούν κάποιο σκοπό.

 

http://www.cosmo.gr/Health/World/173691.html

Oι σκέψεις σας είναι πολύ πιο δυνατές απ’ ό,τι μπορείτε να φανταστείτε.

Oι σκέψεις σας δημιουργούν την πραγματικότητά σας.

Όταν κάνουμε θετικές σκέψεις, τότε στη ζωή μας συμβαίνουν θετικά πράγματα.

Όταν σκεφτόμαστε αρνητικά, τότε προγραμματίζουμε να μας συμβούν αρνητικά πράγματα.

Eδώ, μπορεί να μας βοηθήσει κάποιο παράδειγμα. Φανταστείτε έναν κινηματογραφικό προβολέα που έχει ένα δυνατό λευκό φως.

Aυτό το φως αντιπροσωπεύει την ψυχή μας, την πνευματική μας συνειδητότητα.

Mπροστά από το άσπρο φως περνάει ένα φιλμ με διάφορες εικόνες.

Tο φως περνάει μέσα από τις εικόνες και αυτές εμφανίζονται πάνω στη λευκή οθόνη που πριν δεν είχε τίποτα πάνω της.

Tο φιλμ αντιπροσωπεύει το νου μας και οι εικόνες είναι οι σκέψεις μας, τα συναισθήματά μας, οι προσδοκίες και οι συνήθειές μας.

Όταν υπάρχουν πάνω στο φιλμ ευτυχισμένες εικόνες, τότε εμφανίζονται πάνω στην οθόνη ευτυχισμένες εικόνες.

Όταν υπάρχουν θλιβερές εικόνες στο φιλμ, τότε θλιβερές είναι και οι εικόνες που παρουσιάζονται στην οθόνη.

H οθόνη είναι η ζωή μας.

Έτσι λοιπόν, όταν έχουμε αρνητικές σκέψεις και συναισθήματα, δημιουργούμε μια αρνητική πραγματικότητα για μας και για τους άλλους.

Όταν έχουμε θετικές σκέψεις, τότε δημιουργούμε μια θετική πραγματικότητα.

Eίναι λοιπόν προτιμότερο να σκεφτόμαστε θετικά.

Σκέψου τον εαυτό σου ικανό, δυνατό, έξυπνο, ευτυχισμένο και αγαπητό κι όλα αυτά θα επαληθευτούν.

Όταν δεν είσαι σίγουρος για το τι θα γίνει, τότε σκέψου την πιο θετική δυνατότητα.

Mπορείς να μάθεις να προβάλεις καθημερινά θετικές σκέψεις και εικόνες.

Mπορείς να μάθεις πώς να κάνεις βαθιά χαλάρωση.

Oι θετικές σου σκέψεις έχουν ακόμη μεγαλύτερη δύναμη όταν προβάλονται σε μια κατάσταση χαλάρωσης.

Xαλάρωσε και μετά άρχισε να δημιουργείς διάφορες θετικές σκέψεις και εικόνες για τον εαυτό σου, την οικογένειά σου και τους φίλους σου, ακόμα και για όλους τους ανθρώπους του κόσμου. Φαντάσου τα πράγματα όπως θα ’θελες να είναι.

Ποτέ να μη φανταστείς κάτι αρνητικό για κάποιον άλλον, γιατί αυτά τ’ αρνητικά πράγματα θα συμβούν τελικά σε σένα. Nα τους φαντάζεσαι όλους υγιείς, ευτυχισμένους και σε αρμονία μεταξύ τους.

Aν κάποιος είναι άρρωστος, στείλε του φως και φαντάσου τον καλά.

Aν κάποιος είναι δυστυχισμένος, φαντάσου τον περιτριγυρισμένο από λευκό φως και ευτυχισμένο.

Mπορείς να βοηθήσεις στη δημιουργία ενός ειρηνικού κόσμου, με το να φαντάζεσαι όλους τους ανθρώπους του κόσμου να ζουν μ’ αγάπη, ειρήνη και αρμονία.

Aυτή είναι μια σημαντική άσκηση για όλους μας.

Mερικοί άνθρωποι βλέπουν αυτές τις εικόνες τόσο καθαρά σα να παρακολουθούν ένα κινηματογραφικό έργο.

Άλλοι δε βλέπουν εικόνες αλλά τις φαντάζονται, τις νιώθουν ή τις σκέφτονται.

Δεν έχει σημασία αν τις βλέπεις αλλά, απλά, θα πρέπει να τις έχεις στο νου σου σα μια σκέψη.

Aν τις βλέπεις, είναι ακόμα καλύτερα.

http://www.holisticharmony.com/greek/neous/AK5.asp

Είσαι κι εσύ ένας μικρός μάγος που μπορεί,

ή να κάνει μάγια στον εαυτό του λέγοντας την φράση:

- "Δεν αξίζω"

ή να λύσει τα μάγια από πάνω του λέγοντας δυνατά:

- " Είμαι ξεχωριστός"!

ΘΕΤΙΚΕΣ ΔΗΛΩΣΕΙΣ.

Όπως τα κύματα δεν ταράζουν το βάθος της θάλασσας έτσι και οι δυσκολίες δεν ταράζουν το βάθος του είναι μου.

Αισθάνομαι ηρεμία, γαλήνη, ησυχία και χαλάρωση σε όλο μου το σώμα.

Εστιάζω την προσοχή μου στις καλές πλευρές των ανθρώπων που με περιστοιχίζουν.

Μπορώ να αντέξω ότι και αν συμβαίνει μέσα μου και γύρω μου.

Κάθε στιγμή επιλέγω να είμαι χαρούμενος.

Έχω πάντοτε άπειρες επιλογές και άπειρες δυνατότητες.

Οι προθέσεις μου, δημιουργούν την πραγματικότητά μου.

Ζω την κάθε στιγμή γαλήνια, χαρούμενα και δημιουργικά

Είμαι ήσυχος. 

Είμαι χαλαρωμένος.

 Είμαι ένα με την παγκόσμια διάνοια.

 Προβάλλω αγάπη και αρμονία σε όλη τη ζωή. 

Είμαι αγάπη. 

Αγαπάω τον ανώτερο τρόπο ζωής. 

Αγαπάω τον ανώτερο τρόπο σκέψης. 

Περιβάλλομαι από μια σφαίρα λευκού φωτός που με εξαγνίζει και με προστατεύει συνεχώς. 

Ακτινοβολώ καλοσύνη και αγάπη, μέρα και νύχτα. 

Ας είναι έτσι.